Dokładnie 81 lat temu Toruń przeżył jedną z największych tragedii w swojej historii. W piątek, 24 stycznia 1945 roku, w toruńskim Podgórzu doszło do eksplozji wagonów kolejowych wypełnionych materiałami wybuchowymi. Skutki wybuchu były katastrofalne – zginęli ludzie, a znaczna część lewobrzeżnej części miasta została zniszczona. Mieszkańcy i przedstawiciele władz oddali hołd ofiarom tamtych wydarzeń.

::addons{"type":"facebook-encouragement"}

Do eksplozji doszło około godziny 14:00 na bocznicy kolejowej w Podgórzu. Na torach stał niemiecki skład z wagonami wypełnionymi trotylem. Wybuch był tak silny, że w jednej chwili zmiótł z powierzchni ziemi całe kwartały zabudowy.

– Są różne wersje jak do tego doszło, ale nastąpił wybuch, który zniszczył budynek istniejącego tam Browaru Pomorskiego, w którym ukrywali się mieszkańcy Torunia i ranni żołnierze niemieccy. Zginęło 31 osób, w tym czteromiesięczne dziecko

– mówił podczas uroczystości pod pomnikiem Piotr Olecki z Muzeum Historyczno-Wojskowego w Toruniu.

::photoreport{"type":"see-button","item":"14600"}

Do dziś nie ma jednoznacznej odpowiedzi na pytanie o przyczynę tragedii. Historycy wskazują kilka możliwych scenariuszy – od celowego zniszczenia składu przez wycofujące się wojska niemieckie po przypadkowe trafienie wagonów pociskiem artyleryjskim.

Tragedia, o której długo milczano

Podczas rocznicowych obchodów głos zabrał także prezydent Torunia Paweł Gulewski, który podkreślił, że przez lata wydarzenie to pozostawało na marginesie miejskiej pamięci.

– Jeśli patrzymy na kalendarz wydarzeń, które wstrząsnęły historią naszego miasta, to to wydarzenie było zawsze na uboczu tych, które upamiętnialiśmy, ale liczba ofiar i skala tego wybuchu była przepotężna. Ten wybuch był odnotowany w całym mieście

– powiedział prezydent Torunia.

Eksplozja zniszczyła około 20 procent zabudowy lewobrzeżnego Torunia. Poważnie ucierpiały m.in. Browar Pomorski, kino, hotel z restauracją oraz liczne kamienice przy ulicach Poznańskiej, Młyńskiej i Pokątnej. Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła stracił niemal połowę swojej konstrukcji, a zabudowania klasztorne zostały zniszczone w ponad 60 procentach. Siła wybuchu była tak duża, że fala uderzeniowa dotarła również na prawy brzeg Wisły, uszkadzając witraże w katedrze św. Janów.

W wyniku eksplozji śmierć poniosło co najmniej 31 osób – głównie mieszkańców Podgórza i kolejarzy. Dzisiejsze obchody były nie tylko hołdem dla ofiar, ale także przypomnieniem jednej z najbardziej dramatycznych kart w historii miasta.