Rząd przygotowuje Polaków na atak z powietrza!? Jest nowa instrukcja. Gdzie się schować?

Co zrobić, gdy zawyją syreny, przyjdzie Alert RCB, a zagrożenie nadejdzie z powietrza? Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji opublikowało specjalną, 12-stronicową instrukcję. Są w niej konkretne wskazówki dotyczące tego, gdzie się schować, czego unikać i kiedy nie próbować docierać do punktu schronienia.

Dokument przygotowany przez MSWiA we współpracy z Państwową Strażą Pożarną i ekspertami ochrony ludności jest rozwinięciem „Poradnika Bezpieczeństwa”, który na początku 2026 roku trafił do blisko 17 mln gospodarstw domowych. Teraz resort przygotował materiał poświęcony konkretnie zagrożeniu atakiem z powietrza.

MSWiA zapowiada również udostępnienie instrukcji w aplikacji mObywatel. Informację o nowych zasadach opublikował także Urząd Miasta Torunia, zachęcając mieszkańców do zapoznania się z materiałami dotyczącymi bezpieczeństwa.

Syreny albo Alert RCB. Co zrobić?

MSWiA podkreśla, że po otrzymaniu komunikatu ostrzegawczego najważniejsza jest szybka, ale przemyślana reakcja. Jeżeli w pobliżu znajduje się oznaczony punkt schronienia, droga do niego jest bezpieczna, a czasu wystarczy na dotarcie na miejsce, należy udać się tam wcześniej ustaloną trasą.

Warto zabrać ze sobą przygotowany plecak ewakuacyjny oraz niezbędne leki. Do przemieszczania się w budynkach należy wykorzystywać schody, a nie windy.

Jest jednak ważne zastrzeżenie. Jeżeli dotarcie do punktu schronienia wymagałoby długiego przebywania na zewnątrz, MSWiA zaleca, aby nie ryzykować i pozostać w budynku. W takiej sytuacji trzeba znaleźć możliwie bezpieczne miejsce wewnątrz obiektu.

Najważniejsza zasada: dwie solidne ściany

W domu czy mieszkaniu nie chodzi po prostu o zejście na najniższą kondygnację. Według instrukcji należy znaleźć centralne pomieszczenie bez okien, możliwie daleko od ścian zewnętrznych.

Może to być wewnętrzny korytarz, przedpokój, garderoba, łazienka bez okna i piecyka gazowego albo inne pomieszczenie znajdujące się wewnątrz budynku.

MSWiA wskazuje tzw. zasadę dwóch ścian. Pomiędzy osobą znajdującą się w bezpiecznym miejscu a przestrzenią zewnętrzną powinny znajdować się co najmniej dwie solidne ściany. Mają one ograniczyć ryzyko obrażeń od odłamków, szkła czy gruzu. Najlepiej wybierać pomieszczenia przy wewnętrznej ścianie nośnej. 

Piwnica nie zawsze będzie dobrym schronieniem

Jednocześnie resort przestrzega przed automatycznym założeniem, że najbezpieczniejsza będzie piwnica. Nie każda piwnica czy garaż podziemny nadaje się do wykorzystania jako miejsce schronienia.

Należy unikać pomieszczeń z uszkodzonym stropem, pęknięciami konstrukcyjnymi, instalacją gazową czy tylko jednym wyjściem. Nie powinno się również wybierać miejsc z oknami, balkonami, kotłami, butlami gazowymi, dużymi lustrami oraz ciężkimi przedmiotami wiszącymi nad głową. 

Jeżeli nie ma możliwości dotarcia do oficjalnie wskazanego punktu schronienia, MSWiA wskazuje również na możliwość wykorzystania m.in. garażu podziemnego, tunelu lub solidnego budynku – pod warunkiem, że dane miejsce rzeczywiście zapewnia odpowiednią ochronę i jest w bezpiecznym stanie technicznym.

Polska ma ponad 86 tysięcy punktów schronienia

Równolegle MSWiA zdecydowało o oznakowaniu wszystkich punktów schronienia w kraju do końca 2026 roku. Według resortu baza Państwowej Straży Pożarnej obejmuje obecnie ponad 86 tysięcy takich miejsc.

Ich lokalizacje można sprawdzić w serwisie gdziesieukryc.pl. Obiekty mają być oznaczane międzynarodowym znakiem obrony cywilnej – niebieskim trójkątem na pomarańczowym tle oraz dodatkowym oznaczeniem informacyjnym.

Punkty schronienia znajdują się m.in. w budynkach użyteczności publicznej, podziemnych parkingach czy piwnicach. Zgodnie z obowiązującymi przepisami właściciele i zarządcy wskazanych obiektów mają obowiązek ich oznakowania oraz udostępnienia w przypadku alarmu.

Co, jeśli alarm zastanie nas na ulicy albo w samochodzie?

Nowa instrukcja nie dotyczy wyłącznie osób znajdujących się w domach. MSWiA opisuje również sytuacje, w których zagrożenie pojawia się podczas drogi do pracy, na zewnątrz czy w samochodzie.

Podstawowa zasada pozostaje taka sama: trzeba jak najszybciej znaleźć możliwie bezpieczne, osłonięte miejsce i stosować się do oficjalnych komunikatów służb. Nie należy podejmować ryzykownej próby dotarcia do odległego schronienia, jeżeli oznaczałoby to długie pozostawanie na otwartej przestrzeni.

To nie jest instrukcja tylko na czas wojny

MSWiA wskazuje, że punkty schronienia mogą zapewniać ochronę również w przypadku innych nagłych zagrożeń, m.in. ataków dronów, zamachów czy gwałtownych zjawisk pogodowych. Resort podkreśla, że znajomość zasad ma przede wszystkim pozwolić na szybszą i właściwą reakcję w sytuacji alarmowej. 

W Toruniu mieszkańcy mogą korzystać również z materiałów dotyczących różnych zagrożeń udostępnionych przez Wydział Ochrony Ludności Urzędu Miasta. Miasto przypomina, że znajomość podstawowych zasad postępowania może mieć znaczenie w sytuacji zagrożenia zdrowia lub życia. 

Nowa instrukcja nie oznacza, że w Polsce wystąpiło konkretne zagrożenie atakiem. Jest elementem przygotowania systemu ochrony ludności i edukowania mieszkańców, jak reagować po ogłoszeniu alarmu. Resort zachęca, aby nie czekać na sytuację kryzysową i już teraz sprawdzić, gdzie w najbliższej okolicy znajduje się punkt schronienia oraz które pomieszczenie w domu mogłoby zapewnić najlepszą ochronę.