Jest szansa, że w Toruniu powstanie Centrum Eksperckie SST, czyli ośrodek zabezpieczania satelitów i monitorowania kosmicznych śmieci. List intencyjny w tej sprawie do resortu rozwoju wystosowali wspólnie wojewoda, marszałek i prezydent Torunia.

List intencyjny został podpisany w środowe popołudnie w siedzibie Toruńskiego Inkubatora Technologicznego Business Link w Młynach Toruńskich, który patronuje tej inicjatywie od ponad roku. Podpisy pod tym dokumentem złożyli wojewoda Mikołaj Bogdanowicz, marszałek Piotr Całbecki, prezydent Torunia Michał Zaleski, posłanka PiS Iwona Michałek, która od początku wspiera ten projekt i startupy z branży kosmicznej, które powstały i rozwijają się pod skrzydłami Business Link.

O tej inicjatywie pisaliśmy w marcu:

::news{"type":"see-also","item":"9197"}

- Ponad rok temu podjęliśmy ambitny plan, żeby wesprzeć nasze firmy z Business Link z obszaru kosmicznego w staraniach o utworzenie bardzo ważnej i prestiżowej instytucji w naszym mieście - Centrum Eksperckiego SST - podkreśla Paweł Żywiecki, szef inkubatora technologicznego. - Dzisiaj spotykamy się, żeby zrobić kolejny krok w naszych staraniach o utworzenie tej instytucji. List intencyjny jest wyrazem poparcia wszystkich instytucji miejskich i regionalnych dla tej inicjatywy.

Centrum Eksperckie SST (ang. Space Surveillance and Tracking) to ośrodek zabezpieczania i monitorowania śmieci kosmicznych. 

- SST to jest monitorowanie i śledzenie satelitów, żeby je zabezpieczyć i usługi, które mamy za ich pośrednictwem: internet, telefonię komórkową, telewizję, GPS - tłumaczy Rafał Pawłaszek, współwłaściciel bydgoskiej firmy Sybilla Technologies. - Wszystko obecnie opiera się na usługach satelitarnych. Aktualnie na orbitach jest 1,2 tys. aktywnych satelitów i ponad 200 tys. śmieci kosmicznych. Żeby zabezpieczyć działanie satelitów, musimy zarówno monitorować satelity, jak i śmieci kosmiczne i wiedzieć, czy przypadkiem się ze sobą nie zderzą.

Śmieci kosmiczne powstają m.in. w wyniku zderzenia się satelitów. - Rocznie europejscy operatorzy satelitarni tracą 140 mln euro właśnie ze względu działanie śmieci kosmicznych na satelity - wskazuje Pawłaszek. - Z roku na rok liczba satelitów drastycznie rośnie. Jest coraz mniej miejsca i jest coraz ciaśniej. Musimy być zatem coraz bardziej precyzyjni w zabezpieczaniu.

Partnerzy zaangażowani w projekt mają wiedzę i doświadczenie w tej materii. Jednym z nich jest prof. Maciej Konacki, lider realizowanego od 2010 r. projektu „Solaris”. To projekt astronomiczny bazujący na zrobotyzowanych teleskopach znajdujących się na kilku kontynentach. Teraz właśnie ta technologia ma być wykorzystana już nie naukowo, ale komercyjnie w przemyśle kosmicznym.

Toruńskie Centrum Eksperckie SST korzystałoby zatem z sieci projektu Solaris i miałoby do dyspozycji 10 teleskopów rozmieszczonych na czterech kontynentach. - Dzięki temu zespołowi teleskopów i lasera będzie możliwe obserwowanie i zabezpieczanie satelity w bardzo dużym zakresie obszaru nad Ziemią - tłumaczy Pawłaszek. - Możemy być aktywnym partnerem międzynarodowym. W Europie jesteśmy najbardziej rozlegli i mamy największe możliwości obserwowania i zabezpieczania satelitów.

W piątek list intencyjny ma trafić do resortu rozwoju, które jeszcze w tym roku ma podjąć decyzję w sprawie Centrum Eksperckiego SST. O taki ośrodek rywalizują także Poznań i Gdańsk. 

- To bardzo ważna rzecz dla Torunia - podkreśla Iwona Michałek, posłanka PiS. - Od początku, kiedy zapoznałam się z projektem, uznałam, że należy zrobić wszystko, aby zwiększyć szanse realizacji tego przedsięwzięcia właśnie w Toruniu. Centrum Eksperckie SST to bardzo śmiały projekt, ale gdzie jak nie w Toruniu ma mieć swój finał. Nasze miasto ma przecież tradycje kopernikańskie, kosmiczne i jesteśmy mocno kojarzeni z astronomią.

Ile może kosztować utrzymanie Centrum Eksperckiego SST w Toruniu? Według szacunków - pięcioletnia działalność może pochłonąć od kilku do kilkunastu milionów zł. Projekt może jednak liczyć na dofinansowanie z funduszy unijnych.